Anayasa Mahkemesi (AYM), Türk Medeni Kanunu’nun yoksulluk nafakasını düzenleyen 175’inci maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresini iptal etti.
Karar, Resmi Gazete’de yayımlandı. Antalya 12. Aile Mahkemesi, önündeki bir boşanma davasında, Medeni Kanun’un 175’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “süresiz olarak” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle AYM’ye başvurmuştu.
AYM, başvuruyu oyçokluğuyla kabul ederek söz konusu ibarenin Anayasa’nın 2, 5 ve 17’nci maddelerine aykırı olduğuna hükmetti.
Hakime süre belirleme yetkisi tanınmıyor
AYM’nin gerekçesinde, mevcut düzenlemenin yoksulluk nafakasının süresi konusunda hakime herhangi bir takdir yetkisi vermediğine dikkat çekildi.
Kararda, nafakanın somut olayın özellikleri ve tarafların durumları ile haklı sebepler dikkate alınarak belirli bir süreyle sınırlandırılmasına mevcut düzenlemenin imkan tanımadığı belirtildi.
Mahkeme, boşanma sonrasında eşlerden birinin geçimini sağlayamayacak duruma düşmesini önlemek amacıyla yoksulluk nafakası öngörülmesinin meşru bir amaç taşıdığını kaydetti. Ancak nafaka yükümlülüğünün herhangi bir ölçüt belirlenmeden kategorik olarak süresiz şekilde düzenlenmesinin, nafaka borçlusu açısından ağır ve ölçüsüz bir külfete dönüşebileceği değerlendirmesinde bulundu.
Yeni düzenleme için dokuz ay süre
AYM, yoksulluk nafakasının süresine ilişkin düzenlemenin yeniden ele alınması gerektiğine işaret etti.
Kararda, bazı durumlarda nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılmasına, bazı özel koşullarda ise yaşam boyu devam etmesine imkan sağlayacak ölçütlerin kanunda açık, anlaşılır ve öngörülebilir biçimde düzenlenmesi gerektiği belirtildi.
Mahkeme, iptal kararının hemen yürürlüğe girmesi halinde hukuki boşluk doğacağını ve bunun kamu yararını ihlal edebileceğini değerlendirdi. Bu nedenle iptal hükmünün Resmi Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
