Her Ay Yeni Ay takviminde markalar kırmızı tonlarda, burç hayvanlı koleksiyonlar çıkarıyor. Ancak bu yıl gürültüyü yaran tek bir parça oldu: Adidas’ın “Chinese Track Top” modeli.
Resmî olarak Ay Yeni Yılı koleksiyonu diye lanse edilmese de sosyal medyada “Chinese New Year” ya da “Tang” ceketi olarak anılan model, 2025’teki Shanghai Fashion Week defilesinin ardından TikTok ve Instagram’da viral oldu. Başlangıçta yalnızca Çin’de satılan ürün, kısa sürede Asya pazarlarına, ardından Avrupa’ya açıldı. Bugün birçok mağazada tükenmiş durumda; ikinci el platformlarında fiyatı 400 dolara kadar çıkıyor.
Tang takımı estetiği
Ceket, adını Qing Hanedanlığı’na uzanan Tang takımı stiline benzerliğinden alıyor. Dik yakası (Mandarin collar) ve “pankou” olarak bilinen düğümlü kapamalarıyla geleneksel Çin giyim kodlarını çağrıştırıyor. Ancak bunu ejderha motifleri gibi klişelere başvurmadan, minimal ve çağdaş bir spor siluet içinde yapıyor.
Tasarım tarihçilerine göre bu yaklaşım, Çin kültürünü “agresif” ya da egzotik imgeler yerine daha rafine, dengeli ve düşünsel bir estetikle temsil ediyor. Yani sembolik değil, stilistik bir gönderme söz konusu.
“New Chinese Style” dalgası
Ceketin yükselişi, Çin’de son yıllarda güçlenen “xinzhongshi” (Yeni Çin Stili) akımıyla da örtüşüyor. Bu trend, geleneksel formları modern kalıplarla yeniden yorumlayarak kültürel kimliği güncel bir moda diliyle ifade ediyor. Özellikle genç kuşak, ulusal ve kültürel özgüvenin artışıyla birlikte yerel estetiğe daha açık bir sahiplenme gösteriyor.
Adidas’ın Shanghai merkezli tasarım ekibi tarafından geliştirilen model de şirketin “küresel marka, yerel zihin” stratejisinin bir parçası. Marka, son yıllarda Çinli tasarımcılarla iş birlikleri yaparak ülkedeki konumunu güçlendirdi. 2024’te Çin gelirlerinde görülen artış, bu yerelleşme stratejisinin karşılık bulduğunu gösteriyor.
Kültür, meme ve jeopolitik kesişimi
Ancak ceketin viral olmasını yalnızca moda trendiyle açıklamak eksik kalıyor. Sosyal medyada dolaşan “You met me at a very Chinese time in my life” gibi meme’ler ve “Chinesemaxxing” akımı, özellikle Batı’daki Z kuşağının Çin kültürü, mutfağı, teknolojisi ve yaşam tarzına duyduğu artan ilgiyi yansıtıyor.
Uzmanlara göre bu ilgi, küresel güç dengelerindeki değişimle de bağlantılı. ABD merkezli kültürel hegemonyaya alternatif arayışlar, Çin’in yükselen yumuşak gücüyle birleşince, bu tür sembolik ürünler kimlik ifadesine dönüşüyor. Ceket, bazı yorumculara göre bu eğilimin “giyilebilir zırhı”.
Diaspora mizahı
Model aynı zamanda Asya diasporasında da ironik bir tartışma başlattı. TikTok’ta yayılan videolarda, Batı’da büyümüş Asyalı gençlerin bu ceketi “köklerine dönüş” sembolü olarak giymesi ti’ye alınıyor. Bir içerik üreticisinin ifadesiyle, ceket bazen “fazla çabalayan yurtdışı Çinlisi” imajı yaratabiliyor.
Bu mizah, kimlik, aidiyet ve kültürel performans arasındaki ince çizgiye işaret ediyor. Ürün hem otantik bir estetik arayışını hem de bunun küresel moda endüstrisi içindeki paketlenmiş halini temsil ediyor.
Yüzey mi, başlangıç mı?
Şimdilik “pankou” düğmeleri ve Mandarin yaka, Çin estetiğinin ana akım modaya giriş kapısı gibi görünüyor. Ancak moda analistleri bunun yalnızca yüzey olduğunu, Çin tasarım mirasının çok daha derin referanslar barındırdığını vurguluyor.
Adidas’ın ceketi bu anlamda yalnızca bir trend ürünü değil; kimlik, kültür ve küresel güç anlatılarının kesiştiği bir moda fenomeni olarak okunuyor.
