banner38

banner30

28.12.2021, 10:17

Onlar dondu, biz yandık!

Sarıkamış’ta donarak can veren 90 bin şehidimiz... Bunu söylemek ve yazmak bile kolay değilken, onlar bu vatan için ailesinden, çocuklarından ve hatta hayatlarından vazgeçen 90 bin kahraman. Ağır kış şartlarına rağmen, teçhizatları, montları, ayakkabıları ve iaşeleri olmadan, verilen büyük mücadelenin hazin sonudur Sarıkamış Harekatı.

Öncelikle bilinen yanlışları düzeltmek isterim. Yazının başında benim de dahil olduğum ilk yanlış, şehit olan asker sayısıdır. Şehit düşen asker sayısı, tam olarak kayıtlarda yer almamaktadır. 60 binlerde olduğu tahmin edilmektedir. Bir diğer yanlış ise, tek bir kurşun bile atılmadan, donarak şehit olmalarıydı. Harekat, 22 Aralık 1914 yılında başlamıştır. Savaşın başında başarılı bir şekilde ilerleyen Osmanlı askerleri, bazı bölgeleri geri almıştır.

Ordunun başında bulunan komutanın zafer yarışı, bölgeyi bilmemesi ve yolu şaşırması, sonucunda başarılı giden harekat, hezimetle sonuçlanmıştır. 18 saatte gitmeleri gereken yolu 4 günde gitmeleri (Rus kaynaklarında havanın -25 C olduğu bilgisi yer almaktadır), ağır kış şartlarına dayanacak güçlerinin kalmamaları, yanlış zaman ve mevsimde başlanılan harekat neticesinde, yitirilip giden sadece memleket değil, 60 bin şehidimiz de olmuştur.

Bu harekat neden gerçekleşti?

Osmanlı Devleti, 20. Yüzyılda birçok toprağını kaybetmiştir. Trablusgarp ve Balkan Savaşları’nda ağır yenilgiler alan Osmanlı Devleti, Anadolu ve Ortadoğu’nun bir kısmına sıkışıp kalmıştı. Kalan topraklarını da kaybetmek istemeyen Osmanlı Devleti, Cihan Harbine girmeye karar vermiştir. Birçok noktada cephe açan Osmanlı Devleti, doğuda da bir cephe açma kararı vermiştir. Bunun sonucunda Doğu Cephesi için, güneyden asker sevkiyatı gerçekleşmiştir. Ama ne yazık ki, hazırlıksız bir şekilde savaşa girme kararı alan Osmanlı Devleti ya da o dönem yönetimde etkili olan İttihat ve Terakki, Almanların Ruslar ile mücadelesini hafifletmek, Rus birliklerini doğuya çekmek ve Almanlara nefes aldırmak için, Sarıkamış Harekatı kararı almıştır.

Enver Paşa’nın bir diğer hayali ise, Kafkaslara ulaşmak, oradan Hindistan’a varmak ve böylece Turancılık fikrini gerçekleştirmek istiyordu. Almanlar ise İngiltere’nin sömürgelerine giden bölgelere hakim olup, İngilizleri saf dışı bırakmayı planlıyordu. Gel görelim ki, Osmanlı’nın ne ekonomisi, ne de gücü bu savaşa hazırdı.

Hafız Hakkı Paşa’nın teftişleri neticesinde, az da olsa payitahttan yardım gemisi, Trabzon limanına varmak için yola çıkmış olsa da, Rus saldırısına uğrayıp batırılmış ve içerisindeki mürettebat ile birlikte el konulmuştur. Böylece cephedekilerin son umudu da, o gemiyle birlikte yok olmuştur. Yokluk içerisinde başlayan harekat, 4 gün başarılı bir şekilde ilerlemiş olsa da, askerler ağır hava şartlarına daha fazla dayanamayıp, donarak şehit olmuştur. 26-27 Aralık, Allah-u Ekber Dağı’nın en acı, en sessiz, en çaresiz günleriydi. Orada olan tümenler, bir daha geri dönemedi.

Sarıkamış Harekatı başarısızlıkla sonuçlanmış olsa bile, Rusya’da çıkan Bolşevik İhtilali sayesinde, Sarıkamış, yıllar süren esaretten kurtulup, yeniden topraklarımıza dahil olmuştur.

Yıllarca bu hezimet gizlenmeye çalışılmış olsa bile, gerçekler göz ardı edilememiş ve gün yüzüne çıkmıştır. Aziz şehitlerimizi anmak için, 2003 yılından itibaren Sarıkamış’ta yürüyüşler düzenlenmektedir. Ocak ayında gerçekleştirilen Sarıkamış Şehitleri Anma Yürüyüşüne sadece Türkiye’den değil, dünyanın farklı noktalarından insanlar katılmaktadır.

Yeni Journal’da yayımlanan köşe yazıları, yazarların kendi görüşlerini yansıtmaktadır. Yazıların tüm hukuki sorumluluğu yazarlara aittir.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11