11.06.2021, 09:37

Merhabalar…

Çocukluğum anne, baba, babaanne, amcalar ve dayıların olduğu geniş bir ailede geçti. Hal böyle iken de hep nasihatler, vurgular, atasözleri işittim. Uyarılar hep atasözleri ile pekiştirildi. İnatla yaptığım hatalar sonucu çektiğim acılarda, annem, ‘’Etme bulursun, inleme ölürsün’’ derdi. Küçük bir belde de yaşadığımız için sözlerime hep dikkat etmem gerektiği, gereksiz yere konuşmamam söylenirdi. Bunu da, ‘’Söz gümüş ise, sükût altındır’’ diyerek perçinlediler. Zihnimde de yıllarca öyle yer etti.

Gelelim son dönemde ekonomik gelişmeler sonucu bizleri neler bekliyor, neler olacak, beklediklerimiz olursa neler ile karşılaşacağız. Ülkemizde son dönem en önemli iktisadi konu hiç şüphesiz faizlerin seyri, enflasyon ve kur. Faizler düşecek mi, düşmeli mi ya da bu faiz nasıl düşer, kimler düşürür? İlk akla gelen cevap tabi ki Merkez Bankası oluyor. Bazen de  piyasa kendiliğinden faize yön veriyor vs. vs…

Enflasyonist ortamlarda, eğer enflasyon beklentileri gerileme sürecine girdi ise Merkez Bankası müdahale eder ve faizleri indirmeye başlar. Ya da bunu direkt yapmaz da sıkı para politikası uyguluyorsa gevşetir ve faizlerin düşmesini sağlar.

Bazen faizleri sabit tutmak da ilerleyen dönemlerde faizi düşürmek için önemli bir neden olabilir. Sıkı para politikası uyguluyorsanız, beklemek; kronik olduğunu öngördüğünüz sorunlarınızı bir nebze yavaşlatabilir, anlık sizi rahatlatabilir. Böyle olunca krediler yavaşlar, kur aşağı doğru seyreder, enflasyon beklentisi de düşer, faiz de düşmeye başlar. Böylece faizi piyasa indirmiş olur.

Bir de şu anda olduğu gibi enflasyon ile mücadele ediliyor ve finansal daralma oluyorsa Merkez Bankası hemen müdahale eder ve faizleri artırır. Böylelikle piyasada olan daralma ve enflasyon kuşkularını giderir. Bugün faizler artmış olur fakat enflasyon ve kurda yaşatacağı hareketler ilerde daha fazla düşüreceğinin de müjdecisi olur.

Ekonomiyi takip etmeye başladığımdan bu yana sanırım bu senaryoların hepsine de şahit oldum. Kimi zaman faizler sabit kaldı, kimi zaman arttı, kimi zaman da düşürüldü ve mücadele edildi. Ama her zaman çok dillendirilmeden, piyasanın ihtiyaç duyduğu şekilde yapıldı.

Son dönem yaşanılan pandemi etkisi ile birlikte oluşan enflasyon ve likiditeye olan ihtiyaç faizlerin arzulanan düzeyde olmasına hep mani oldu. Pandemi ile birlikte yaşanan enflasyon ve kurun belli noktalara gelmesi faizlerin inmesine sürekli mani oldu. Bu arada şöyle bir sav geliştirdik. Biz faizleri düşürmeliyiz çünkü faiz düşerse üretici krediye rahat ulaşır, üretim maliyetlerini düşürür, daha ucuza satar sonuç enflasyon da düşer. Fakat bu pek mümkün görünmüyor. En azından dünya da kabul edilen genel geçer ekonomik kuralların pek ön gördüğü bir durum değil. Bunu söylemek dahi hemen kurun yükselmesine neden oldu. Kur yükselince de önemli ithalat kalemlerimiz ile oluşan tüketim fiyatlarımızın da artacağını yani enflasyonun artacağını düşündük.

Biz ülkemiz içinde bunları düşünürken G7 Maliye Bakanları toplantısında ABD Hazine Bakanı Yellen tuttu yüksek faiz ortamına geri dönüş istiyoruz gibi bir açıklama yaptı. Yıllardır düşük faiz ve düşük enflasyon ile mücadele ediyoruz, dolayısıyla biraz yüksek faiz aslında kötü de değil dedi. Kısa süreli de olsa ülkemizde TL değer kaybına neden oldu bu söylemler.

Aslında yıllar içinde enflasyon, kur ve faiz üçgeninde gerek merkez bankaları ve gerekse piyasa gereken reaksiyonu hep gösterdi. Hali hazırda ülkemiz için yüksek kur, yüksek enflasyon ve yüksek faizin olduğu ortamda en azından belli dönem faizlerin sabit tutulmasının daha faydalı olacağı, uzun süreli fayda sağlanması için faiz indirimi söylemlerinin bekletilmesi gerektiğini düşünüyorum.

Faiz indirimi konusunda annemin çocukken beni öğütlediği gibi, söz gümüş ise, sükûtun gerçekten altın olduğu dönem olduğunu düşünüyorum.  

YeniJournal’da yayımlanan köşe yazıları, yazarların kendi görüşlerini yansıtmaktadır. Yazıların tüm hukuki sorumluluğu yazarlara aittir.

Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 37 58
7. Antalyaspor 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Sivasspor 37 51
11. Galatasaray 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 37 43
17. Rizespor 37 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 35 61
4. İstanbulspor 35 59
5. Erzurumspor 35 58
6. Eyüpspor 35 54
7. Manisa Futbol Kulübü 36 49
8. Tuzlaspor 35 49
9. Samsunspor 35 48
10. Gençlerbirliği 35 48
11. Keçiörengücü 35 48
12. Boluspor 35 47
13. Denizlispor 35 46
14. Altınordu 35 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 35 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 36 70
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 36 48
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 36 45
14. Aston Villa 36 44
15. Southampton 37 40
16. Everton 36 36
17. Leeds United 37 35
18. Burnley 36 34
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Getafe 37 39
15. Elche 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31
Namaz Vakti 18 Mayıs 2022
İmsak 03:39
Güneş 05:24
Öğle 12:50
İkindi 16:44
Akşam 20:06
Yatsı 21:43